My article for newspaper: Jinsi ya kupamba kwa vioo

Jinsi ya kupamba  nyumba yako kwa kutumia vioo

Kwa uchache kila binadamu anapenda vioo. Huenda unajiuliza kama kuna sehemu nyumbani kwako ambayo hupaswi kuweka kioo. Kupata jibu la swali hili kwanza jiulize ni nini kinachooonekana  kwenye kioo hicho. Ni kitu ambacho unakipenda zaidi? Kama una kioo kinachotazamana na kabati lenye mrundikano wa vitabu basi ukiangalia kwenye kioo hicho unaona makabati mawili yenye mrundikano wa vitabu! Na vile vile kioo kinachotazamana na picha nzuri kitakuonyesha picha mbili nzuri.

Vioo vinaweza kufanya mwanga wa nje uje ndani na kuleta mng’ao ndani ya nyumba. Weka kioo kitazamane na dirisha na mara moja mahali panafunguka. Kioo pia kinaweza kusaidia kufanya sehemu nyembamba kuonekana pana. Weka kioo kwa jinsi ambayo kitanasa mwanga wa asili kutokea dirishani; kwa hiyo mwanga utadunda kurudi chumbani. Hii ni dondoo muhimu  kwa mapambo ya ndani kwa vyumba vyenye mwanga hafifu.

Sehemu mojawapo ya kuepuka vioo ni chumba cha chakula. Sijui yeyote ambaye angependa kujiangalia kwenye kioo wakati anakula. Mazingira ya nyumbani yawe yanafanikisha malengo yako. Chochote kinachokufanya usijisikie vizuri hakisaidii kufanikisha malengo hayo.

Swala la vioo kwenye chumba cha kulala ni la mtu binafsi.  Ingawa vioo ni muhimu kwenye chuma hiki ila sio vitazamane na kitanda. Ukubwa na mahali pa kuweka ni vitu muhimu vya kuzingatia. Ukuta uliotundikwa kioo kwenye chumba cha kulala mara nyingine unaweza kuondoa mazingira ya hisia kuwa chumba cha kulala ni kama mahali patakatifu. Ni nani anapenda kujiona sehemu kubwa ya mwili wake? Jaribu kufunika vioo vikubwa usiku ili kuleta usingizi mwororo.

Watoto ni wadadisi wa mazingira yao. Mara nyingi wanaogopeshwa na vivuli wanavyoona kwenye vioo usiku. Watoto wengi wanaogopa kuwa kwenye vyumba vyao hasa usiku kwa ajili ya vioo. Mara chache kufunika vioo vyote usiku inasaidia, vinginevyo ni vyema kuondoa vioo kwenye kuta za vyumba vya watoto na kuvitundika kwa ndani ya milango ya makabati ya nguo.

Vioo bafuni ni kawaida sana na vina kazi kwa hivyo watu wengi wala hawafikirii kama ni mapambo ya ndani. Hata hivyo vioo vinaweza kuongeza mapambo ya chumba chochote. Vioo vikubwa vinaweza kuwa vizito zaidi; vitundikwe kwa uangalifu.

Kuweka ama kutoweka kioo kitazamane na mlango wa mbele ni swali ambalo watu wengi wanajiuliza. Baadhi wanafikiri kuwa kioo kwenye ukuta unaotazamana na mlango wa mbele kinawachanganya wageni wanaokutembelea njia ya kuelekea; kwa hivyo watu hawa hupendelea kutundika picha kubwa na kuweka kioo upande mwingine wa ukuta ila sio kitazamane na mlango wa mbele. Kama utapenda kuweka kioo zingatia urefu wa yeyote aliyeko ndani ya nyumba yako na pia mgeni wako.

Cheki kuona kuwa vioo vyote ndani ya nyumba yako vimetundikwa katika urefu sahihi. Kioo kitundikwe kwa jinsi ambayo kichwa cha kila mtu ndani ya nyumba kitaonekana. (Watoto wadogo wanaweza kuwa na vioo kwenye vyumba vyao vya kucheza ambavyo vimetundikwa kwa urefu sahihi kuendana na wao.) Sio afya na hujisikii vizuri ukijiangalia kwenye kioo na kuona sehemu ya kichwa chako imekatika ama kichwa chote hakionekani kabisa. Watu wengi pia wanatundika vipaneli vya vioo vilivyoko kwenye fremu moja ambapo inakuwa ngumu kujiona kivuli kilichokamilika badala yake unajiona vipande vipande. Kama vile isivyo poa kujiona sehemu ya kichwa ikiwa imekatwa vile vile haipendezi kujiona vipande vipande. Kama una fremu ya vioo vya namna hii basi itundike itazamane na dirisha ambapo italeta hisia ya kuwa kama nayo ni dirisha la ukweli.

Kioo chenye ufa au kipande maeneo ya kati kinachokosekana kitakupa hisia ya wewe kuwa na ufa au chochote unachokiona kwenye kioo hicho. Unaweza kupenda kioo cha sanaa fulani lakini kama kivuli unachokiona  hakionekani vizuri basi hicho hakifai.

Tundika mfululizo wa vioo vitatu ama vitano vyenye urefu sawa, vyembamba kufanya ukuta mfupi kuonekana mrefu. Mfululizo huu unatengeneza mtindo wa kuvutia kwa kuonyesha sehemu tu ya chumba badala ya picha nzima. Kwa mtindo huu chagua ukuta ambao haupokei mwanga wa jua wa moja kwa moja ili kuepuka chumba kung’aa sana.

Yote kwa yote nia inachukua sehemu kubwa katika kupamba kwa vioo. Fikiria kabla ya kutundika kioo. Kwa nini unakitundika hapo? Ni nini kinaenda kuakisi. Kama vikiwekwa kwa mwamko na nia, vioo vinaweza kuwa mapambo mazuri sana ya nyumba yako.

Makala hii imeandaliwa na Vivi O. Machange. Kwa maoni niandikie viviobed@yahoo.co.uk au kwa simu 0755 200023

furahisha genge

kati ya hizi cover 2 nani kakutumbuiza?...

My article for newspaper: Nyumba yenye mpangilio

Jinsi ya kuwa na mpangilio na kuondoa mlundikano wa vitu katika nyumba yako

Unapohitaji kitu na ukakifuata mahali kinapotakiwa kiwe usipokikuta hapo unaweza kujisikia hasira, kuchanganyikiwa na hata kama ni katika uzalishaji ukapungua.  Hutakiwi kuwa mtaalamu wa mpangilio wa vitu ili kuweza kuwa na mipangilio mizuri zaidi mwaka huu. Haijalishi ni mpangilio kwenye kabati lako la nguo, chumba cha kulala, meza yako ya ofsini au hata kwenye akaunti yako ya barua pepe. Utajisikia vizuri utakapoweza kuchambua na kuweka vitu kwenye mpangilio.

Wengi wetu tunashawishiwa na vitu, matukio na watu ambao tuko karibu nao kwa hiyo inaleta mantiki kabisa kuanza kuweka mpangilio na kuondoa mlundikano kwenye chumba chako cha kulala. Ondoa vitu vyote ambavyo kwakweli havihusiki kwenye chumba hiki kwa mfano vifaa vya mazoezi, vitu vya ofisini na kadhalika. Usisahau kuondoa mlundikano mvunguni.

Weka mpangilio kwenye kabati lako la nguo.  Hatua ya kwanza ni kuondoa kila kitu. Hapo ndio utakapoweza kuona una nini. Vitu kwenye kabati lako hili vitakuwa kwenye makundi manne: vya kubaki, vya kugawa, vya kutupa (takataka) na vya kuhamishia eneo lingine yaani vile ambavyo havitakiwi kuwa kwenye kabati la nguo. Andaa maboksi na raki za viatu, na usisahau mifuko ya plastiki kwa ajili ya kuwekea vitu vya kugawa. Kuwa mkweli, je ni kweli kuwa unahitaji na kupenda kila kitu? Kama nguo, kiatu ama kitupio hujakiona, hujakihitaji au hujakivaa ndani ya  mwaka mmoja basi kitupilie mbali.

Kila nguo iliyoko kwenye kabati lako la nguo jiulize maswali matatu: Je inakutosha? Ulishaivaa miezi 12 iliyopita? Ina thamani ya kuifanya iwe kwenye kabati lako la nguo? Kama majibu ni hapana basi iweke kwenye fungu la kugawa.

Endelea na mchakato huo huo kwenye nguo na viatu vya mwenzi na watoto wako. Utakapomaliza zoezi hili utajikuta una mzigo mkubwa wa vitu vya kugawa na hata taka nyingi.

Vile vile kwenye ofisi yako iwe ni ofisi ya nyumbani au ya mahali pa kazi basi kama msemo wa safari inaanza kwa hatua moja tenga saa moja ya saa yako ya kazi kwa kupitia nyaraka moja moja. Amua ni ipi ya kutupa,  ni ipi ya kumwagiza mfanyakazi wa chini yako aifanyie kazi, ni ipi ya masjala na mwisho ni ipi ya wewe kuifanyia kazi mara moja. Jiwekee utaratibu wa kumeneji nyaraka zako. Kama unadhani hailipi kutumia muda wako fulani kuweka vitu kwenye mpangilio basi wacha uone ni vipi vitu vilivyolundikana vinaweza kukuvuruga katika maisha yako ya kila siku.

Kwenye droo za kabati lako la sebuleni. Je kumejaa daftari za zamani na vitabu vya jinsi ya kuendesha biashara vya nyakati ukisoma elimu ya juu na risiti za bili zilizolipwa miaka mingi iliyopita? Au pengine droo hizo zimejaa midoli na vigari vya watoto wako ambao sasa wako kidato cha pili? Ikiwa ni hivyo basi akili ni lazima ivurugike. Vitu visivyo kwenye mpangilio na uhitaji wa wakati husika vinakunyonya nguvu taratibu. Na hata kutafuta kitu kwenye mlundikano ni mbaya zaidi.

Ingia jikoni, hali ya jiko lako ndio hali ya afya yako. Kwahiyo ihurumie afya yako kwa kusafisha na kuweka mpangilio kwenye jiko lako! Safisha kwenye jokofu, punguza viporo vilivyoshamiri huko. Safisha jiko lenyewe, masufuria na vikaangio. Safisha kwenye madroo yote na ondoa chupa zote zisizohitajika.

Kama kawaida mlango wa mbele ni kivutio cha nyumba na ni eneo unaloanzia kupata nguvu unapoingia nyumbani. Zipe fahamu zako unafuu kwa kuweka mazingira ya mlango wa mbele kwenye mpangilio ili kuondoa msongo wa mawazo. Ondoa vitu kwenye mlango huo ambavyo kwakweli havitakiwi pale kwa mfano doo la uchafu, vyungu vya maua vyenye nyufa na kadhalika. Lete muonekano wa umaridadi kwenye eneo hili la mbele ya nyumba.

Tafuta njia ya kushughulika na barua na bili zinazokuja nyumbani ili zisisambae kila mahali. Droo dogo kwenye kabati lako la nguo linaweza kuwa suluhisho la kuhifadhi barua zako kama hamna nafasi eneo lingine.

Sababu ya watu wengi kutopenda kuweka vitu katika mpangilio na kuondoa vile visivyotumika sio ni kwa vile inahitaji nguvu na muda. Sababu ya ukweli ni kuwa mchakato mzima una hisia kama vile ni tiba, na ni zoezi linalohitaji stamina. Ila habari njema ni kuwa mara ufanyapo zoezi hili na kuweka mkakati na miundombinu ya kuwezesha vitu kutolundikana tena basi maisha yanakuwa rahisi kwako kwani utazungukwa na mazingira freshi na safi.

Zingatia kuweka mpangilio, kuondoa mlundikano ili kufanya maeneo mbalimbali ya nyumbani kama yalivyoainishwa hapo juu kuwa nadhifu kwa kuwa yameunganika na ustawi wako hapo nyumbani. Watafiti wa kisayansi  walishagundua kitambo kuwa mlundikano wa vitu humsababishia binadamu kutozingatia mambo na pia kuwa na uwezo mdogo wa kuchanganua mambo.

Makala hii imeandikwa na Vivi O. Machange. Kwa maoni niandikie viviobed@yahoo.co.uk au kwa simu 0755 2000 23

mimi furaha yangu...

the boys are back to school

My article for newspaper: Chumba cha kulia chakula wakati wa sikukuu

Wakati wa sikukuu ni wa kula na kunywa; weka chumba cha chakula tayari.

Chumba cha kulia chakula ni mahali ambapo familia hukutana na kula chakula huku wakishirikishana kila mmoja juu ya mwenendo wa siku yake ulivyokuwa. Sikukuu kadhaa zikiwa njiani zaja wengi wetu tunajua kuwa ni wakati wa kufurahi na jamaa zetu kwa kula na kunywa.

Kimsingi, wakati wa sikukuu unapaswa kuwa ni wa kusheherekea na kujumuika kwa wakati maalum na wapendwa wetu. Lakini kutokana na orodha ndefu ya mambo ya kufanya, zawadi za kununua, wageni wa kukarimiwa, mipango ya safari, wakati wa sikukuu kweli unaweza kuzalisha msongo wa mawazo. Kwa hiyo iwe unaalika familia kadhaa  pamoja au unapamba chumba chako cha kulia chakula kwa ajili ya watu wawili, makala hii itakupa dondoo chache za jinsi ya kufanya sikukuu yako iwe njema.

Kwanza panga mapema, usisubiri hadi dakika ya mwisho. Lakini ni nani asiyekaa hadi dakika ya mwisho na kuanza kuweka mipango siku hizi? Hata hivyo ni wazo zuri kuanza kuangalia kwenye stoo yako ni nini unacho na ni nini bado kinafanya kazi toka mwaka jana. Halafu tayarisha orodha ya nini unahitaji ili utakapoenda madukani kununua unajua moja kwa moja mahitaji yako.

Tafuta nafasi kwenye chumba chako cha kulia chakula kwa ajili ya mapambo. Kwa mfano ongeza ladha ya sikukuu kwa kufunga utepe wa rangi za sikukuu nyuma ya viti vya meza ya chakula. Usijaze mapambo ya sikukuu kwenye kila kitu kilicho chumba cha kulia chakula, na wala usitoe vifaa vyako vingine unavyotumia kila siku kwa ajili ya mapambo ya sikukuu. Ila badilisha muonekano wa kila siku kwenda kwenye wa kisikukuu sikukuu kwa mfano ondoa picha za kila siku na badala yake pamba kwa picha za msimu wa sikukuu. Kumbuka kutengeneza sehemu ya kati ya mapambo yako. Usisambaze mapambo kila eneo la chumba.

Sehemu ya kati ya mapambo ni ile inayoonekana zaidi kwa mfano kwenye chumba cha chakula sehemu hiyo itakuwa ni meza ya chakula. Meza ya chakula ndio fenicha kuu kwenye chumba cha kulia chakula. Inachukua nafasi kubwa zaidi na ndio inayotoa picha kamili ya muonekano wa chumba chote. Pamba meza hii wakati wa mlo wa sikukuu kwa vitu vya msingi kama kitambaa cha meza, napkini na bakuli la matunda.  Tupia kitambaa cha kupitia eneo la kati tu kisichofunika meza yote ili kuweza kuacha uzuri wa meza uonekane. Meza iliyopambwa vizuri ni msingi wa mlo wenye kumbukumbu.

Kosa moja kubwa ambalo watu wengi wanafanya ni kuremba mno pambo la kati la kwenye meza. Pambo hili kwa makosa linafanywa kuwa kubwa sana kiasi kuwa wageni wa upande mmoja wa meza hawaonani na wale wa upande wa pili hivyo linawagawa pande mbili na hivyo kupelekea kugawa mazungumzo ya wageni wako. Weka pambo la kati lililo dogo. Kitambaa cha meza kisaidie kuelekeza macho kwenye pambo la kati na sio kishindane na  pambo hilo kwa hivyo weka kitambaa kisicho na mbwembwe nyingi.  Angalia usipoteze nguvu nyingi kwenye kupamba na ukashindwa kufurahia sikukuu.

Meza za chakula kwa matumizi ya nyumbani ziko kwa ukubwa na maumbo tofauti tofauti kuendana na idadi ya watu kwa mfano zipo za watu wanne na hadi hata watu kumi na mbili. Meza hizi hasa zile za mbao ngumu zinauzwa gharama kubwa kwa hivyo kabla hujanya manunuzi hakikisha unanunua itakayokidhi mahitaji yako.

Kwa ujumla chumba cha kula chakula kilichokamilika kwa uchache kinatakiwa kiwe na fenicha ambazo ni meza, viti na kabati la pembeni. Kuendana na ukubwa wa chumba fenicha hizi zinaweza kuzidi lakini zisipungue. Kazi ya kabati la pembeni ni kuhifadhia vyombo vya ziada, vitambaa vya meza na pia juu yake panatumika kama sehemu ya kuwekea mabakuli ya vyakula na/au kuwekea  mapambo na mishumaa. Kioo cha ukutani juu ya kabati hili kitasaidia kuakisi mwanga na kuonyesha kama eneo ni kubwa kuliko kiukweli lilivyo.

Taa maalumu ya kuning’inia juu ya meza ya chakula ni lazima. Taa hii iwe na ukubwa sahihi kuendana na ukubwa wa chumba na pia muonekano wake uoane na mapambo mengine yaliyopo eneo hilo.

Wakati wengi wetu tukifikiria chumba cha kulia chakula tunafikiria meza, viti, kabati na taa kuna kitu ambacho kina umuhimu sawa na hivi nacho ni pazia. Zaidi ya fenicha zote ngumu zinazojaza chumba hiki ni muhimu kuwa na vitambaa ambavyo vinaleta hali ya ulaini. Kwa hiyo kama huna utamaduni wa kuweka pazia kwenye chumba chako cha kulia chakula, inalipa kuanza kufikiria kufanya hivyo.

Ni rahisi kuchoshwa na hekaheka na shamrashamra za sikukuu, lakini usisahau sehemu muhimu sana ya sikukuu ni kuona wapendwa wako, kuwa na wakati mzuri pamoja na kuhesabu baraka zenu !!

Makala hii imeandaliwa na Vivi O. Machange. Kwa maoni niandikie barua pepe viviobed@yahoo.co.uk au kwa simu 0755 2000 23

My article for newspaper: Maazimio ya mwaka mpya kwa makazi yako

Mazingira ya nyumbani kwako yasaidie kufanikisha maazimio yako ya mwaka mpya

Ni wakati mwingine tena wa mwaka ambao wengi wetu wanapenda kufanya mabadiliko kwenye maisha yao. Je umeshafikiria mabadiliko ya mwaka mpya kwa ajili ya kiota chako? Japo mabadiliko haya yanajulikana na wengi zaidi kama maazimio, kwa kutia msisitizo zaidi makala hii itayaita malengo. Malengo yanatamkwa kwa kusisitiza wakati uliopo ni nini tamanio lako (kwa mfano kuamua kubadili mpangilio wa fenicha za sebuleni kwako ili kuwezesha kunogesha zaidi mazungumzo) wakati maazimio yanatamka ni nini ungependa huko mbeleni ya kuwa unaenda kufanya nini wakati ujao.

Mara nyingi malengo (au maazimio) ya mwaka mpya yanatupiliwa mbali hata kama nguvu za kutosha ziliwekwa ili kuhakikisha yanafanikiwa. Moja ya sababu za malengo kutofanikiwa ni mazingira ya nyumbani kwako kutosaidia kuwezesha mafanikio ya malengo hayo. Kama unataka kufanya mabadiliko ndani ya maisha yako bila kuhusisha mazingira yako kufanikiwa ni hatihati. Kwa maana ya kwamba kama unaweka malengo yako ya mwaka 2013 kwa ajili ya makazi yako na ukayaacha mazingira yalivyo, ni ngumu sana kubadili chochote. Hata matangazo kwa mfano ya kujikinga na maambukizi ya VVU yanaonyesha uhusiano kati ya maambukizi na mazingira fulani ambayo yanachochea maambukizi hayo.

Kanuni ya malengo kuwa na uhusiano na mazingira inahusika karibia katika kila kitu. Kama unataka mwaka ujao uwe tofauti basi unatakiwa kuweka mazingira ya kuwezesha malengo yako.

Je mazingira yako yanakusaidia kupata kile unachokihitaji? Kwenye mazingira ya nyumbani kwako vitu ambavyo havijakaa mahali pake au vimekaa mahali ambapo havifanyi kazi yake au havitumiki tena vinakukwamisha kutimiza malengo yako hapo nyumbani. Tembelea kwenye makabati ya nguo na vyombo angalia kwa umakini kuona ni vitu gani vya kuhifadhi, vya kugawa ama vya kutupa. Fanya hivyo kwa nia ya kupata nafasi ya kile tu kitakachosaidia kufanikisha malengo yako.

Pengine lengo lako la mwaka mpya ni kutokula hovyo kwa nia ya kupungua uzito. Je mara zote unaingia nyumbani kwa kupitia mlango wa nyuma ambapo unaingilia moja kwa moja jikoni? Kumbuka kanuni kuwa unachokiona mwanzo kinagusa zaidi akili yako, kwa hiyo kama mara ungiapo ndani unakutana na jokufu, chakula na kadhalika utapata hamu ya kula hapo hapo. Tumia mlango wa mbele ambapo utaona kitu tofauti mara uingiapo ndani - kitu ambacho hakitakufikirisha kula.

Mahusiano mengi yanaweza kuboreshwa kwa mapambo ya nyumbani hasa katika swala la kuwasiliana. Je chumba cha kulala cha wakuu wa familia ni mahali patakatifu kwa wawili? Hakikisha vitu kama taa, vimeza, na viti kwenye chumba hicho viko viwili viwili.

Au lengo lako mwakani ni kuwa na wageni wengi zaidi nyumbani? Hakikisha basi mlango wa mbele unaonekana na kuna njia ya wazi ya kuingilia. Taa zinazomulika njia ya kuelekea mlango huo ziwe zinafanya kazi. Pitia mlango wa mbele kama mgeni mtarajiwa uone kama kila kitu kiko sawa. Je njia hiyo inakaribisha? Na sebule yako je nayo inavutia kwa ajili ya wageni wako wengi ambao unapenda kuwaalika nyumbani mwakani?

Kwa wale ambao azimio lao kuu la mwaka 2013 ni kupamba nyumba zao hakikisha unachagua rangi kwa umakini, fikiria mpangilio wa fenicha je zinawatendea haki watumiaji wa chumba husika. Angalia vitu ambavyo inabidi uvifanyie kazi ili kuboresha muonekano wa makazi yako. Kama kwa mfano sakafu ya sebule yako ni ya marumaru na unachoka kusugua na kudeki kila siku na unakiri kuwa ni ngumu kuifanya iwe safi; basi weka zulia kubwa ambapo utapitisha mashine ya kunyonya mchanga mara mbili au tatu kwa wiki.

Ikiwa unaazimia kutojaza vyombo vichafu kwenye karo basi mwaka ujao lenga kuosha chombo mara baada ya kukitumia. Na hata hakikisha wanafamilia wengine pia wanafanya hivyo.

Huenda kijani kinakubariki lakini huna eneo kubwa ya kuweza kuwa na bustani za ardhini. Otesha basi bustani za kwenye vyungu walau ukifungua pazia la chumba cha kulala kunapopambazuka ukutane na kijani. Azimia kupamba ndani mwako kwa maua freshi japo mara moja kwa mwezi.

Kweli, baadhi ya mabadiliko ya nyumbani kwako unaweza kuhitaji kutafuta msaada, lakini kuna mabadiliko mengi sana ambayo hayahitaji gharama lakini yanahitaji muda na nguvu ( na pengine kautaalamu)  kwahiyo kwa 2013 kwa nini usiazimie kupamba mwenyewe? Unaonaje? Ni azimio moja zuri kwa ajili ya makazi yako ambalo unaweza kutekeleza. Fanya usafi mkubwa ndani ya nyumba yako mara moja kwa mwezi ( weka tarehe kwenye kalenda yako na isismamie). Shikrikisha na wanafamilia wengine pia.

Hii inaweza isikubalike kwa baadhi ya watu ila ni mawazo binafsi kuwa azimia kila anayeingia ndani avue viatu mlangoni. Viatu vya wanawake vilivyo na visigino vya ncha kali mara nyingine vinakwaruza sakafu za marumaru na mbao na kuacha alama na vile vya wanaume baadhi vina soli zinazoacha rangi sakafuni na hivyo kufanya sakafu ionekane zee kuliko kawaida.

Mwaka ujao lenga kuweka nyumba yako nadhifu kila mara kama vile unategemea mgeni wa heshima!

Makala hii imeandaliwa na Vivi O. Machange. Kwa maoni niandikie viviobed@yahoo.co.uk au kwa simu 0755 2000 23